Jedwabnik morwowy, prządka jedwabnik (Bombyx mori) - gatunek motyla z rodziny prządkowatych Bombycidae. Ma ciało silnie owłosione, brudnobiałe. Rozpiętość jego skrzydeł wynosi ok 40 mm. Czułki u obu płci są podwójnie grzebieniaste.

Jedna samica składa ponad 500 jaj średnicy 1,5 mm. Wylęgają się z nich gąsienice zaopatrzone na końcu ciała w róg. Są one początkowo brunatne później żółtawe i białawe z rysunkiem barwy ochry.
Odżywiają się tylko liśćmi morw (monofag). Osiągają długość 8 cm. Po czterech linieniach wytwarzają kokony, w których przepoczwarczają się. Barwa kokonu, w zależności od rasy motyla, bywa żółta, seledynowa lub biała. Jest on utworzony z jednej nici długości od 300 m do 1,5 km (notowano jednak nici długości 4 km!) - poczwarka ma długośc zaledwie 35 mm. Po dwóch lub trzech tygoniach z poczwarki wychodzi postac dorosła.

Jedwabnik

Gąsienica Motyl wychodzący z kokona Samica składająca jaja Gąsienice Poczwarka w oprzędzie

Jedwabnik morwowy pochodzi z Azji wschodniej, a umiejętność wykorzystywania oprzędów do produkcji jedwabiu posiedli Chińczycy juz 2600 lat p.n.e. Bardzo długo trwał zakaz wywozu jedwabnika z Chin. udało sie to dopiero w V. w. do Turcji i od tego momentu jego hodowla zaczęłą sie rozprzestrzenioać w różnych rejonach Europy., szczególnie we Francji, Hiszopani oraz Włoszech.

Legenda mówi, że jajeczka ukryte w peruce wywiozła chińska księżniczka mająca poślubić indyjskiego księcia.

Jedwab naturalny - włókno otzrymywane z oprzedów jedwabnika morwowego i innych gatunków prządkowatych, poddane specjalnej chemicznej obróbce.

Jedwabnictwo - "produkcja" kokonów jedwabnika morwowego jako materiału do wyrobu jedwabiu naturalnego oraz "produkcja" greny, czyli jaj niezbednych do hodowli jedwabnika. Zapoczątkowane w indiach przed 8000 lat, rozwinięte zostało na sklę przemysłową w Chinach.

Współczesny, wykorzystywany w jedwabnictwie motyl zdecydowanie różni się - dzięki długotrwałej hodowli selekcyjnej - od "dzikiego" protoplasty: osiąga większe rozmiary oraz jest niezdolny do lotu. Nie wiadomo jednak dokładnie jak wyglądała forma wyjściowa. Można jednak przypuszczać, - ponieważ współcześnie zdarzają się okazy ciemniej ubarwione - że rozjaśnienie barwy jest wynikiem domestyfikacji. Nie jest wykjluczone, że pierwotna forma jest identyczna z dzisiejszym gatunkiem Theophila mandarina. Wychodzący motyl przerywa nić kokonu, musi byc uśmiercony w oprzędzie jeszcze przed zakończeniem rozwoju. W celu otrzymania greny wybiera sie największe i najcięższe kokony. Jedwabniki zabija się zanurzając kokony we wrzątku, wtedy też rozpuszcza się serycyna (substancja sklejająca nić oprzędu). Następnie przystepuje się do rozwinięcia kokonu. Jakość jedwabiu ocenia się na podstawie ciężaru 450 m przędzy.

Jedwab naturalny pozyskuje się także z hodowli innych gatunków, np. jedwabnika dębowego chińskiego Atheranea pernyi, zw. równiez tussorem. Jest to przedstawiciel rodziny pawicowatych Saturniidae. Rozpietość jego skrzydeł wynosi 140 mm, barwy brązowożółtej. na skrzydłach występują okrągłe, pozbawione łusek okienka. Gąsienice żerują nam.in na dębach. Występuje od Amuru po południowe Chiny. Zielone gąsienice tego gatunku mają czerwone brodawki. Formują one ogromne kokony. Hodowle prowadzone są w Chinach i krajach b. ZSRR.
W Japonii występuje również wykorzystywany w jedwabnictwie bardzo podobny jedwabnik Anthrea yamamai. Zielonożółtawe gąsienice żerują na lisciach dębowych i kasztanów.

Ze względu na hodowany gatunek jedwab pochodzący od jedwabnika morwowego zwany jest jedwabiem naturalnym szlachetnym a np. od tussora - jedwabiem naturalnym tussowym.