Friday, 18 maja 2012 r. , ::  Strona główna    Mapa serwisu    Info    Kontakt     ::  
  :: Artykuły :: Ciekawostki :: Klucze :: Galeria zdjęć :: Sondy :: Linki :: Księga gości :: Forum :: Gadżety

Tu jesteś:  Strona główna >> Artykuły >> 6 nóg >> Rozwój i rozród >>

 



ozwój


Rozwój osobniczy (ontogenetyczny) dzieli się na dwie fazy: zarodkową i pozazarodkową.

Rozwój embrionalny
Zaczyna się zapłodnieniem, a kończy wyjściem larwy z osłonki jajowej. Przebiega on następująco: po bruzdkowaniu (powierzchniowym) powstaje blastula, w wyniku dalszych intensywnych podziałów formuje się pasek zarodkowy. Zarodek przechodzi przez różne stadia rozwojowe, na których rozwój embrionalny może zostać przerwany, a wylęgła larwa określana jest nazwą odpowiedniego stadium, są to:
  • stadium protopodialne - powstają zawiązki najpierw przysadek gębowych i nóg tułowiowych, począwszy od pierwszej ich pary, odwłok nie wykazuje segmentacji;
  • stadium polopodialne - odwłok podzielony na pierścienie, znajdują się na nich odnóża;
  • stadium oligopodialne - następuje częściowy lub całkowity zanik odnóży odwłokowych, wyraźne zróżnicowanie elementów odwłoka i zmiany w jego segmentacji, ponadto powstają zawiązki układu tchawkowego, a odnóża tułowiowe uzyskują ostateczną postać. Rozwój embrionalny trwa do kilkunastu dni.
  • stadium oligopodialne - następuje częściowy lub całkowity zanik odnóży odwłokowych, wyraźne zróżnicowanie elementów odwłoka i zmiany w jego segmentacji, ponadto powstają zawiązki układu tchawkowego, a odnóża tułowiowe uzyskują ostateczną postać. Rozwój embrionalny trwa do kilkunastu dni.
  • postac apodialna - beznoga.


Rozwój postembrionalny
Rozpoczyna się w momencie opuszczenia jaja i trwa do rozpoczęcia okresu imaginalnego. Podczas tej fazy zachodzi przeobrażenie. Larwa (na zdjęciu: gąsienice - larwy motyli) - młodociane stadium owada często wyraźnie różniące się od imagines posiadające możliwość bardzo intensywnego wzrostu - ciężar osobnika może się zwiększyć nawet o kilkadziesiąt tysięcy razy (!) - postać dorosła wielu gatunków nawet nie odżywia się. Wzrost larwy nie odbywa się w sposób ciągły, uniemożliwia to zchitynizowany i nierozciągliwy oskórek, stąd konieczność okresowego jego zrzucania (linienia). Larwa rośnie przez pewien czas po zrzuceniu starego oskórka. Larwy nie posiadają zdolności rozmnażania się (wyjątkiem jest pedogeneza / młodzieńczorództwo), mają dobrze rozwinięte narządy gebowe i często specyficzne narządy larwalne (prowizoryczne).
Oczywiście najistotniejsze zmiany w organiźmie owada nie dotyczą tylko zmiany rozmiarów i wyglądu zewnętrznego, są one o wiele głębsze, dlatego mówimy, że larwa przechodzi metamorfozę, której wyróżna się dwa typy:

  • HETEROMETABOLA
    Larwa przybiera stopniowo wygląd postaci dorosłej, do której od początku jest dość podobna i prowadzi podobny tryb życia.Brak tu jest stadium poczwarki (łańcuch składa się z jaja, larwy i owada doskonałego).Można wyróżnić 3 typy przeobrażenia niezupełnego: paleometabolę, heterometabolę właściwą i neometabolę (jest to forma pośrednia między przeobrażeniem niezupełnym i zupełnym).

  • HOLOMETABOLA
    Osobnik młodociany w niczym nie przypomina postaci dorosłej, prowadzi zupełnie inny tryb życia, a zasadnicze zmiany dokonuja się w stadium poczwarki.Przeobrażenie to ulega pewnym formą komplikacji, jak np. hypermetamorfoza lub diapauza (anabioza) larwalna i poczwarkowa.Występująca u majkowatych hypermetamorfoza charakteryzuje się przemianą postaci larwalnych zdecydowanie różniących się od siebie. Larwy te noszą nazwę triangulimus i w czasie, gdy pasożytuje na larwach m.in. pszczół przeobraża się w formę podobną do pędraka. Zimuje w postaci nibypoczwarki, a wiosną znowu przekształcić się w larwę, która dopiero po przepoczwarzeniu wydaje imagines. Również pewne sieciarki przechodzą podobne przeobrażenie: wyklute larwy posiadają nogi, a po przezimowaniu wnikają do kokonów jajowych pająków, tam po linieniu przekształcają się w gąsienice. Obie formy różnią się budową i biologią.


Poczwarka (pupa)
Stadium owadów w rozwoju zupełnym występuje miedzy stadium larwalnym a postacią dorosłą, zazwyczaj jest poprzedzona stadium przedpoczwarki (praepuppa), nie porusza się ,nie pobiera pokarmu, i nie wydala. Mimo to pod zewnętrzną powłoka zachodzi intensywny metabolizm przejawiający się w całkowitej przebudowie ciała. Gdy przysadki (nogi, czułki i skrzydła) są połączone jak u postaci dorosłej - jest to poczwarka wolna (pupa libera), a gdy całą powierzchnią przyrastają do ciała - poczwarka zamknięta (pupa obtecta). Wolne występują u chrząszczy i błonkoskrzydłych, zamknięte spotyka się u motyli (często posiadają one kremaster - charakterystyczne zakończenie ułatwiające rozpoznanie gatunku). Poczwarka może być otoczona oprzędem (kokonem), który buduje larwa przed przepoczwarczeniem się, u niektórych muchówek poczwarkę otacza kokon rzekomy (puparium lub bobówka - pupa coarctata) uformowany z oskórka.

Postać dorosła (imago)
Zaraz po wylęgu owady są zwykle jaśniejsze, skrzydła mają krótsze i zmarszczone. Przemiany, które zachodzą w tym stadium nazywamy rozwojem przeobrażeniowym, obejmuje on trzy okresy: dojrzewanie płciowe, rozmnażanie i okres starzenia się zakończony fizjologiczną śmiercią.


Skojarzone artykuły
Anatomia >>>
Morfologia >>>
Rozród >>>
---
./Redan
Utworzono: 2002-04-12, ostatnia modyfikacja: 2003-01-27, 50631 odsłon.



Poleć stronę
e-mail nadawcy:
e-mail adresata:




Wyszukiwanie
Szukana fraza:

Więcej >>>

Głosowanie
Czy planując wakacyjne wojaże bierzesz pod uwagę swoje zainteresowania owadami?

tak
nie
Top 10
Owady eusocjalne ...>>>
Jak hodować patyczaki? ...>>>
Anatomia ...>>>
Chrząszcze Coleoptera ...>>>
Owady chronione - rozporządzenie ...>>>
Morfologia ...>>>
Znaczenie owadów ...>>>
Trichopteron ...>>>
Układ systematyczny owadów - przykład 1 ...>>>
Turkuć podjadek Gryllotalpa gryllotalpa ...>>>


Lista artykułów:
Pokaż:

Wydruk
Wersja do druku





Powrót